De banen van de buitenplaneten zijn zoveel wijder dan die van de binnenplaneten dat je die laatste hiernaast haast niet meer ziet.

Jupiter en Saturnus zijn al van oudsher bekend. Zoals je ziet hebben de twee later ontdekte planeten en Pluto nog veel wijdere banen.

Vr. 1: Zoek op wanneer en door wie ontdekt zijn:

          a. Uranus

          b. Neptunus

          c. Pluto

          d. de 4 grootste manen van Jupiter (namen?)

          e. de ringen van Saturnus

          f. Saturnus’ grootste maan (naam?)

Verbazend: Uranus is in een goed heldere nacht nog wel net met het blote oog te zien. Toch is hij tot in de 18e eeuw niet herkend als planeet.

Vr. 2: Daarvoor kun je een aantal redenen bedenken. Vind er drie!

Gebruik evt. een de tabel met gegevens van de planeten zoals in BINAS

Je ziet ook een groot aantal stipjes. Dit geeft aan dat er behalve de planeten nog veel andere kleine objecten zijn. Dit zijn de Kuiper Belt Objecten (Kuipergordel, genoemd naar een Nederlands-Amerikaanse astronoom). Daarvan is Pluto degene die het dichtst bij de zon staat en het eerst ontdekt is. Deze Pluto-achtige dwergplaneten draaien niet in allemaal netjes in hetzelfde vlak om de zon als de planeten. De banen zijn ook soms sterk ellipsvormig.

Tot de Kuiper Belt Objecten behoort ook een deel van de kometen.

Sinds 2006 is Pluto dus geen planeet meer, maar een dwergplaneet.

In het Engels: dwarf planet, niet te verwarren met minor planet, waarmee een asteroïde bedoeld wordt.

Dit is gebeurd omdat in de jaren daarvoor veel hemellichamen ontdekt zijn, verder weg nog dan Pluto, die in veel opzichten op Pluto lijken. Een van de nieuwe ontdekkingen, Eris gedoopt, is zelfs groter dan Pluto.

Als je de baan van Pluto bestudeert kun je ook al wel zien dat hij onder de planeten een buitenbeentje was.

Al met al kun je nu minstens drie redenen geven waarom Pluto anders is dan je van een 9e planeet zou verwachten.

Vr. 3: Welke argumenten zie je om Pluto anders te vinden?

Als je de figuren vergelijkt kun je zien dat Pluto en Neptunus niet kunnen botsen.

Vr. 4: Waarom zal geen botsing kunnen plaatsvinden?

De afstand van Pluto tot de zon varieert nogal. Zie ook het bijschrift hiernaast.

Vr. 5: Wat zijn de kleinste afstand en de grootste afstand tussen Pluto en de zon, gemeten in de figuur?

Van Pluto wordt altijd beweerd dat hij binnen de baan van Neptunus kan komen. In de bovenste figuur lijkt dat er ook veel op. Maar als je in de andere figuur kijkt is het nog niet zo duidelijk of Pluto wel dichter bij de zon komt dan Neptunus!

Het punt in de baan dat het dichtst bij de zon ligt heet het perihelium. Het verste punt heet aphelium.

Vr. 6: Zoek perihelium- en apheliumafstand van beide planeten op, en beslis of bovengenoemde bewering wel waar is.

Pluto lijkt voornamelijk uit ijs te bestaan. Als hij dichter bij de zon zou komen kreeg hij net als kometen een staart!

Voor zover nu bekend, heeft hij drie manen.

In 2006 is de ruimtesonde New Horizons op weg gegaan om Pluto van dichtbij te onderzoeken. Aankomst in 2015.

De schaal is in de  astronomische eenheid, de AE (Engels: Astronomical Unit, AU). 1 AE is gelijk aan de afstand Aarde-Zon.

Pluto staat dus meer dan 30 maal zover van de zon als de aarde. Het is er dus koud! Pluto is met ijs bedekt, en het zal er niet gaan dooien.

In beide figuren is de baan van de planeten met een lichtere kleur aangegeven als hij boven het vlak van de aardbaan ligt.

Dit vlak heet het eclipticavlak. We zien dat Neptunus vrijwel in hetzelfde vlak beweegt als de aarde. Pluto's baan maakt een behoorlijke hoek.